ISSN 1302-2636
Problematics of Research Material and Method About Ottoman Houses: Potentials and Limitations [Tasarım Kuram]
Tasarım Kuram. 2020; 16(29): 35-52 | DOI: 10.14744/tasarimkuram.2020.29290

Problematics of Research Material and Method About Ottoman Houses: Potentials and Limitations

Hatice Akgül1, Hatice Gökçen Özkaya2
1Suleyman Demirel University Graduate School of Natural and Applied Sciences, Phd Programme of Architecture, Planning and Design
2Suleyman Demirel University Faculty of Architecture, Department of Architectural History

In the majority of academic studies related to Ottoman houses, existing buildings are examined as research materials and are often placed under scrutiny to illustrate the architecture of traditional houses in a particular region. These studies predominantly evaluate the houses typologically, based on Eldem’s concept of the Turkish house. Following the typological analysis method, which is the one most frequently encountered in studies, different methods have begun to be developed drawing on new resources for architecture in recent years. In addition to the existing buildings, it is now understood that Ottoman written sources offer important materials in the examination of the houses, making it possible to examine houses before the 19th century, a period which has been neglected for many years. Also, the fact that written sources provide important information about the social functions of the houses make them even more attractive. The methods frequently used in evaluating the information obtained from the sources about the houses are the semantic analysis and the quantitative analysis methods. With the quantitative method, researchers evaluate information about the houses translated into numerical data and evaluate the housing history in the different periods of the Ottoman Empire through statistical analysis.
In this context, this article is based on the idea that the methods that dominate the academic field of Ottoman houses –typological, semantic, quantitative analysis- and the research materials –existing buildings, Ottoman written documents- should be examined and critically re-evaluated. Accordingly, it aims to discuss this issue in detail in order to reveal that research methods and materials have their potential as well as their limitations, and to obtain meaningful results in new studies of Ottoman houses.

Keywords: Ottoman, house, terminology, typology, quantitative

Osmanlı Evlerine Dair Araştırma Malzemesi ve Yöntem Sorunsalı: Potansiyeller ve Sınırlılıklar

Hatice Akgül1, Hatice Gökçen Özkaya2
1Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Mimarlık, Planlama ve Tasarım Doktora Programı
2Süleyman Demirel Üniversitesi Mimarlık Fakültesi, Mimarlık Tarihi Anabilim Dalı

Osmanlı dönemi evleri ve barınma kültürüne ilişkin mimarlık alanında yapılan akademik çalışmaların çoğunluğunda malzeme olarak mevcut yapılar incelenmektedir ve bu yapılar genellikle belli bir bölgenin geleneksel ev mimarisini örneklemek üzere inceleme altına alınmaktadırlar. Bu çalışmalar ağırlıklı olarak, Eldem’in Türk evi kavramsallaştırmasını temel alarak, evleri tipolojik olarak değerlendirmektedir. Türk/Osmanlı/Anadolu evlerine ilişkin çalışmalarda en sık karşılaşılan bu tipolojik çözümleme yönteminin ardından ise, son yıllarda mimarlık alanı için yeni sayılabilecek kaynaklar üzerinden farklı yöntemler geliştirilmeye başlanmıştır. Mevcut yapıların yanı sıra, artık evlerin incelenmesinde Osmanlı yazılı kaynaklarının da önemli malzemeler sunduğu anlaşılmaya başlanmış, böylelikle evler bağlamında uzun yıllardır ihmal edilen 19. yüzyıldan öncesinin de incelenmesi mümkün hale gelmiştir. Ayrıca yazılı kaynakların evlerin toplumsallığına dair de önemli bilgiler vermeleri, bu kaynakları daha da cazip hale getirmektedir. Kaynaklardan evlere dair elde edilen bilgilerin değerlendirilmesinde kullanılan yöntemler de anlamsal analiz ve sıklıkla kantitatif analiz yöntemleridir. Araştırmacılar kantitatif yöntemle kaynaklardaki bilgileri, sayısal verilere dönüştürerek, Osmanlı’nın farklı dönemlerindeki barınma tarihini istatistiksel analizler üzerinden değerlendirmektedirler.
Bu bağlamda makale de, Osmanlı evlerini konu alan ve akademik alana hakim olan yöntem ve yaklaşımların -tipolojik, semantik ve kantitatif analiz- ve kullanılan araştırma malzemelerinin -mevcut yapılar ve Osmanlı yazılı kaynakları- inceleme altına alınması ve eleştirel olarak yeniden değerlendirilmesi gerekliliği düşüncesinden yola çıkar. Bu doğrultuda hem yöntemlerin, hem de araştırma malzemelerinin potansiyelleri olduğu kadar, sınırlılıkları da olduğunu ortaya koymak ve Osmanlı evlerine ilişkin yeni çalışmalarda anlamlı sonuçlar elde edebilmek için bu konuyu detaylıca tartışmak amacındadır.

Anahtar Kelimeler: Osmanlı, ev, terminoloji, tipoloji, kantitatif

Hatice Akgül, Hatice Gökçen Özkaya. Problematics of Research Material and Method About Ottoman Houses: Potentials and Limitations. Tasarım Kuram. 2020; 16(29): 35-52

Corresponding Author: Hatice Gökçen Özkaya, Türkiye
LookUs & Online Makale