ISSN 1302-2636
Birey-Doğa İlişkisinin Yeniden Kurgulanması Bağlamında Ekoterapötik Mekânlar [Tasarım Kuram]
Tasarım Kuram. 2020; 16(31): 257-277 | DOI: 10.14744/tasarimkuram.2020.32548

Birey-Doğa İlişkisinin Yeniden Kurgulanması Bağlamında Ekoterapötik Mekânlar

Didem Kara1, Gülden Oruc2
1İstanbul Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Kentsel Tasarım Yüksek Lisans Programı
2İstanbul Teknik Üniversitesi, Şehir ve Bölge Planlama Bölümü

Günümüz kentlerinde sanayileşme, nüfus artışı, göç, gelişmişlik düzeyi, ulusal politikalar gibi çeşitli faktörler doğrultusunda gerçekleşen yoğun, planlanmamış ve çarpık kentleşmeye bağlı pek çok sorun görülmektedir. Bu sorunların çevresel kaynaklar, kent mekanı ve kentin yaratıcı ve yürütücü unsuru insan üzerinde neden olduğu etkiler on yıllardır pek çok disiplinde tartışılmaktadır. Dolayısıyla insan ve çevre arasındaki karşılıklı ve kuvvetli etkileşim, insanın bedensel ve psikolojik sağlığını, kentsel tasarımda ele alınması kaçınılmaz konulardan biri yapmaktadır. Özellikle çevre psikolojisi alanında yer bulan insan psikolojisi ve çevre arasındaki ilişki, kentsel sorunlar konusuyla ilgili olarak ekopsikoloji yaklaşımında karşılık bulmaktadır (Rozsak, 1992). İnsan ve doğa arasında yeniden kurulacak bağın çevresel sorunların çözümündeki rolüne dikkat çeken yaklaşım, bu bağın kurulabilmesi için ise bireylerin doğal alanlarda vakit geçirmesi ile elde ettikleri ekoterapi hizmetinin gerekliliğinden bahsetmektedir. Bu gereklilik doğrultusunda bu çalışma, kentin ekoterapi hizmeti sağlayan fonksiyonları ve özelliklerinin araştırılmasını amaçlamaktadır. Bu amaçla ekopsikoloji ve ekoterapi konu başlıklarında sistematik literatür taraması gerçekleştirilmiş, ulaşılan 37 makale içerisinde terapötik mekânların türleri, özellikleri, faydaları ve terapötik aktiviteler incelenmiştir. İncelenen 4 eksen dâhilinde anahtar kelimeler halinde çekilerek gruplanan tanımlar söylem analizine tabi tutulmuştur. Belirlenen fayda, tür, özellik ve aktivitelerin mekânının niteliklerini belirleme konusundaki en önemli araçlardan olan kentsel tasarım süreçlerine sunabileceği katkılar ve dâhil olabileceği aşamalar tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Kentsel tasarım, çevre psikolojisi, ekopsikoloji, ekoterapi, çevresel sorunlar.

Ecotherapeutic Spaces in the Context of the Reconstruction of the Human-Nature Relationship

Didem Kara1, Gülden Oruc2
1Istanbul Technical University, Graduate School of Engineering, Science and Technolgy, Urban Design Master Program
2Istanbul Technical University, Urban and Regional Planning Department

The effects of intensive and unplanned urbanization on environmental resources, urban space, and humans have been discussed in many disciplines. In this context, the interaction between human and the environment makes the physical and psychological health of the human one of the inevitable issues to be addressed in urban design. Especially in the field of environmental psychology, the relationship between human psychology and the environment finds a response in the eco-psychology approach in the context of urban problems (Rozsak, 1992). This study aims to investigate the functions and features of the urban space that provide eco-therapy service, which is indicated by the eco-psychology approach that seeks the solution of environmental problems to reconnect with nature. In this direction, a systematic literature review was carried out within the 37 articles on the topics of eco-psychology and eco-therapy, the types, features, benefits of therapeutic areas and activities that can be carried out in these places were examined and subjected to discourse analysis. The contributions of the determined benefits, types, features, and activities to the urban design practices and the stages they can be involved in are discussed.

Keywords: Urban design, environmental psychology, eco-psychology, eco-therapy, environmental problems.

Didem Kara, Gülden Oruc. Ecotherapeutic Spaces in the Context of the Reconstruction of the Human-Nature Relationship. Tasarım Kuram. 2020; 16(31): 257-277

Sorumlu Yazar: Didem Kara, Türkiye
LookUs & Online Makale