Alışverişin Değişen Yüzü Üzerine Mimarî Çeşitlemeler "Bursa Örneği"

Özet

Bu çalışmada tarihsel süreç içerisinde boyut değiştiren "alışveriş"in dönüşümü incelenmekte ve söz-konusu dönüşümün mimarî açıdan Bursa şehri üzerindeki etkileri vurgulanarak, bu bağlamda, şehirde son yıllarda yapılmış uygulamalardan örnekler sunulmaktadır. Özellikle şehir dışında, ana ulaşım arterleri olan otoyollar üzerinde biçimlenmiş ticaret merkezleri üzerinde durulmuş ve bu binaların estetik kimliği ile tasarımlarında benimsenen mimarî üslûp konularına da açıklık getirilmesi amaçlanmıştır. Tüketim ve alışveriş kavramları tarih boyunca yerleşimlerin biçimlenmesini etkileyen en önemli faktörlerden biri olmuş, diğer bir deyişle kentler, ticaret merkezi etrafında biçimlenmiştir. Bursa şehri ise, Osmanlı tarihi boyunca çarşıları ile kazanmış olduğu ün nedeniyle, alışveriş mekânlarındaki dönüşümün ülkemizdeki boyutlarını yansıtmak açısından ilgi çekici bir örnektir. İncelenen bölgedeki yapıların cephe düzenlemelerinde yoğun bir çeşitlilik söz-konusu olduğundan, burada mimarî anlamdaki bir dil birliğinden söz etmek de mümkün değildir.